وبسایت دکتر مرعشی زاده

در این مقاله مطالعه می کنید:

EVLA (درمان واریس با لیزر)، روش درمانی جدیدی برای عارضه واریس است، که نیازی به انجام جراحی ندارد. در این روش، به جای آن که ورید ناهنجار مورد نظر را گره‌ زده و بدین شکل آن را از بین ببریم، به کمک لیزر به این ورید گرما وارد می‌کنیم. این حرارت دیواره ورید‌ها را از بین می‌برد و بدن به طور طبیعی بافت مرده را جذب می‌کند و رگ‌ های غیر طبیعی نیز از بین می‌روند. این کار را می‌توان در مطبی ساده به صورت سرپایی و بدون نیاز به اتاق عمل انجام داد. در ادامه مطلب، در رابطه با درمان واریس پا با لیزر، بیشتر صحبت خواهیم کرد.

درد واریس

واریس چیست؟

واریس به ورید های گشاد شده، متورم و پیچ خورده ای گفته می شود که درست زیر پوست قرار گرفته اند. این مشکل بسیار شایع بوده و معمولاً خطرناک نمی باشند. دو سیستم اصلی ورید های پا عبارتند از:

  • ورید های عمقی: رگ هایی که در عمق ماهیچه های ساق پا قرار گرفته و در زمان راه رفتن منقبض می شوند. ورید های عمقی خون را از پا به قلب می رسانند.
  • ورید های سطحی: این رگ ها -همانطور که از نامشان پیداست- درست در زیر پوست قرار داشته و اهمیت کمتری نسبت به ورید های عمقی دارند. واریس معمولاً ورید های سطحی را درگیر می کند.

خون از طریق سیاهرگ ها به قلب بر می گردد. تمامی این ورید ها (سیاهرگ ها) دارای دریچه های یک طرفه ای هستند که حرکت خون در خلاف نیروی جاذبه را، آسان تر می کنند. به بیانی دیگر، دریچه های یک طرفه ی سیاهرگ ها، مانع از برگشت خون به عقب می شوند. زمانی که این دریچه ها ضعیف شده و یا آسیب می بینند، خون به جای حرکت به سمت قلب، به عقب بر می گردد و در سیاهرگ ها تجمع می یابد.

در نتیجه، سیاهرگ های شما گشاد و متورم خواهند شد. عواملی مثل نشستن یا ایستادن طولانی مدت، می تواند باعث فشار مضاعف و تجمع خون در رگ های پا شود. به مرور زمان، فشار بیش از حد روی رگ های پا، منجر به تضعیف دیواره، یا آسیب دیدگی دریچه سیاهرگ ها و در نتیجه، بیماری واریس و رگ های عنکبوتی می شود.

علت واریس چیست؟

رگ های واریسی و رگ های عنکبوتی معمولاً ارثی بوده و در اعضای یک خانواده مشاهده می شوند. زنان بیشتر از مردان تحت تأثیر این بیماری قرار می گیرند. بالای 50% از زنان ممکن است به این بیماری مبتلا شوند. دلیل این امر می تواند عوامل هورمونی (مثل بلوغ، بارداری، یائسگی)، مصرف قرص های ضد بارداری و HRT باشد.

بارداری: اغلب زنان در سه ماه اول بارداری دچار واریس می شوند. علت این امر آن است که بارداری با افزایش سطح هورمون ها و حجم خون همراه است که هر دوی این موارد می توانند سبب گشاد شدن رگ ها شوند. علاوه بر این، بزرگ شدن رحم و رشد کودک، فشار مضاعفی روی سیاهرگ های پای مادر اعمال می کند. واریس بارداری اغلب در عرض سه ماه پس از زایمان بهبود می یابد. با این وجود، بارداری های پشت سر هم احتمال ماندگاری واریس بارداری را بالا می برد.

سایر عوامل خطر ابتلا به واریس عبارتند از:

  • افزایش سن
  • نشستن یا ایستادن طولانی مدت
  • اضافه وزن یا چاقی
  • آسیب دیدگی یا جراحت پا
نقش ورزش در واریس پا

علائم واریس چیست؟

بسیاری از افراد مبتلا به واریس، هیچ علائم خاصی را تجربه نمی کنند. در اغلب اوقات ظاهر ناخوشایند واریس، برای بیماران آزار دهنده و شرم آور است. علاوه بر ظاهر ناخوشایند رگ های واریسی، علائم واریس شامل مواردی مثل درد، ناراحتی و سنگینی پاها است که معمولاً در زمان عصر بدتر می شوند. در برخی موارد نیز ممکن است تورم مچ پا رخ دهد. علائمی که به آنها اشاره شد، از نظر پزشکی و سلامت جدی نیستند؛ اما ممکن است برای بیمار غیر قابل تحمل و آزار دهنده باشند.

واریس معمولاً با گذشت زمان بدتر می شود، اما روند این اتفاق اغلب بسیار کند می باشد. در موارد نادر، فشار زیاد ناشی از رگ های متورم و پیچ خورده، ممکن است به پوست اطراف مچ پا آسیب رسانده و منجر به زخم و تغییر رنگ پوست آن ناحیه گردد. در برخی موارد نیز ممکن است پوست ناحیه واریس دچار اگزما شود. عدم درمان مشکلات پوستی ناشی از واریس، سبب وخامت اوضاع و زخم های واریسی خواهد شد. بنابراین، در صورت مشاهده ی هرگونه تغییر در پوست نواحی واریس خود، بهتر است به پزشک مراجعه کنید.

پزشک معمولاً برای درمان زخم های واریسی، شما را به یک متخصص ارجاع می دهد. در بسیاری از شهر ها و شهرستان ها، کلینیک های ویژه ی بانداژ زخم پا وجود دارد. این کلینیک ها اغلب توسط متخصصین پوست نظارت می شوند و پرستاران ماهر و آموزش دیده ای دارند. بنابراین، پزشک عمومی ممکن است پیش از ارجاع شما به یک متخصص، در درجه ی اول این کلینیک ها را پیشنهاد دهد.

سایر مشکلاتی که رگ های واریسی ممکن است ایجاد کنند:

در موارد شدید، رگ های واریسی ممکن است به میزان قابل توجهی خونریزی کرده و تورم خفیف و طولانی مدت در ناحیه پا ایجاد کند. با گذشت زمان، این امر باعث مشکلات پوستی و آسیب دیدگی بافت پا (مثل جراحت و زخم های ماندگار) می گردد.

چه آزمایشاتی برای بررسی واریس تجویز می شود؟

بیشتر رگ های واریسی، به علت نشتی دریچه در وریدهای سطحی کشاله ران و پشت زانو رخ می دهند. بنابراین، تعیین محل دقیق نشتی دریچه، از اهمیت بالایی برخوردار است. پزشک طی یک ویزیت سرپایی، برای بررسی رگ های شما یک پروب کوچک را روی پوست بدن شما قرار داده و آن را حرکت می دهد. این آزمایش که «سونوگرافی داپلر» نام دارد، برای اندازه گیری جریان خون و فشار خون استفاده می شود. در این نوع سونوگرافی، حرکت گلبول های خونی موجود در رگ های بیمار، سرعت بازگشت امواج اولتراسوند را تغییر داده و بر اساس این بازگشت امواج، دستگاه پردازشگر تصاویری روی مانیتور ایجاد می کند.

پزشک به کمک این تصاویر می تواند رگ های آسیب دیده و محل آسیب دیدگی را شناسایی کند. پزشک شما ممکن است به منظور بررسی وضعیت جریان خون در ورید های شما و یافتن لخته ‌های خونی که احتمالاً در این رگ‌ ها تشکیل شده است، به جای سونوگرافی داپر آزمایش «سونوگرافی داپلکس» را برای شما تجویز نماید. سونوگرافی داپلکس در واقع از تلفیق سونوگرافی استاندارد با سونوگرافی داپلر تشکیل شده است. این آزمایش امکان بررسی دقیق ورید های سطحی و عمقی و همچنین جریان خون شما را فراهم می سازد. سونوگرافی داپلکس اغلب برای افرادی که سابقه ی ترومبوز ورید عمقی را داشته اند تجویز می شود. از دیگر موارد نیاز به سونوگرافی داپلکس، می توان به رگ های واریسی پشت زانو و رگ های واریسی که دائماً عود می کنند اشاره کرد.

بیماری وریدی

درمان واریس چگونه است؟

گزینه های درمانی موجود عبارتند از:

  • جراحی
  • لیزر درمانی درون وریدی
  • فوم اسکلروتراپی
  • فرسایش رادیوفرکانسی

برای تعیین بهترین گزینه ی درمانی و بعضاً، طی فرآیند درمان با برخی از این روش ها به سونوگرافی داپلکس نیاز می باشد. در بسیاری از موارد اگر اسکن شما تصاویر واضحی ارائه ندهد، پزشک ممکن است عکس برداری با اشعه ایکس از وریدها (سونوگرافی) را تجویز کند. در طول سونوگرافی رگ های پا، پزشک یک ماده ی کنتراست به رگ های شما تزریق می کند، تا جریان خون و محل انسداد رگ های شما را بررسی کند. این آزمایش بهترین راه برای تشخیص زود هنگام آسیب دیدگی ورید عمقی می باشد. آزمایشات دیگری که ممکن است مورد استفاده قرار گیرند عبارتند از: MRI و CT اسکن.

آیا ورید‌های من برای EVLA مناسب هستند؟

تقریباً تمام بیماران مبتلا به واریس، کاندید مناسبی برای درمان گرفتگی عروق پا با لیزر محسوب می‌شوند. معدود افرادی که این روش برایشان مناسب نیست ( کسانی که پس از جراحی‌های قبلی، با بروز رگ‌ های کوچک راجعه، همراه با بازگشت واریس مواجه می‌شوند)، معمولا فقط با اسکلروتراپی به کمک فوم درمان می‌شوند.

فرآیند درمان واریس با لیزر شامل چه مواردی است؟

برای لیزر رگهای واریسی در وهله اول، ورید‌ های تحت‌ درمان به کمک سونوگرافی با قلم علامت‌دار می‌شوند. لازم است روی یک کاناپه دراز بکشید و در ضمن پایتان باید تمیز باشد و با تکه پارچه‌ای پوشیده شود. بسته به اینکه کدام وریدها باید درمان شوند، ممکن است نیاز باشد تا به پشت یا جلو دراز بکشید.

منظور از اصطلاح داخل ‌وریدی، داخل سیاهرگ یا همان ورید است، بنابراین اقدام بعدی پزشک دسترسی به داخل ورید شما خواهد بود. بدین منظور، مقدار کمی بی‌حسی موضعی از راه پوست، به ورید تزریق می‌شود و سوزنی به آن وارد می‌شود و یک عدد سیم از طریق سوزن وارد رگ می‌شود. سوزن برداشته می‌شود و یک عدد کاتتر (لوله پلاستیکی نازک) از طریق سیم عبور داده می‌شود، از رگ بالا می‌رود و در انتها، سیم نیز برداشته می‌شود.

در گام بعدی، یک فیبر لیزری از کاتتر عبور داده می‌شود و نوک آن در بالاترین نقطه گذاشته می‌شود تا شروع به گرم شدن کند (معمولاً چین کشاله ران شما ایجاد می‌شود). سپس مقدار زیادی محلول بی‌حسی موضعی از طریق چندین سوراخ سوزنی ریز در اطراف رگ تزریق می‌شود. کلیه کارکنان و خود بیمار، می‌بایست اقدامات احتیاطی مربوط به ایمنی لیزر واریس پا را انجام دهند. سپس لیزر به مدت 5 دقیقه تابیده می‌شود و ورید را از بین می‌برد. سپس، صدای زنگ هشدار بازر دستگاه را خواهید شنید که ممکن است همزمان بو یا طعم سوختگی را حس کنید اما دردی احساس نخواهید کرد. اگر درمان روی هر دو پایتان انجام می‌شود، این روند روی پای دیگر نیز باید تکرار شود. در نهایت، لیزر و کاتتر برداشته می‌شوند و سوراخ حاصل از سوزن با پانسمانی کوچک پوشانده می‌شود.

درمان هر پا حدود 20 و 30 دقیقه طول می‌کشد. همچنین ممکن است کمی اسکلروتراپی به کمک فوم یا مواردی انسداد رگ به کمک قلاب (Avulsion) و جوراب فشاری نیز پس از این برایتان تجویز شو.د.

بعد از درمان واریس پا با لیزر چه اتفاقاتی می‌افتد؟

بلافاصله پس از درمان واریس با لیزر، به شما اجازه داده می‌شود تا به خانه برگردید. رانندگی اصلا توصیه نمی‌شود، در عوض باید یا از وسایل نقلیه عمومی استفاده کنید، پیاده روی کنید یا از دوستانتان برای رانندگی کمک بخواهید. تا دو هفته باید جوراب بپوشید و در مورد نحوه حمام کردن نیز به شما دستورالعمل‌هایی داده می‌شود. سعی کنید بلافاصله به کار خود برگردید و بیشتر فعالیت‌های معمول خود را انجام دهید.

در دوره استفاده از جوراب ساق بلند نباید شنا کنید یا پاهایتان را خیس کنید. بیشتر بیماران احساس سفت ‌شدن وریدهای تحت درمان را در طول مسیرشان تجربه خواهند کرد و بعضی از آنها حدود 5 روز بعد در همان ناحیه دچار درد می‌شوند که این درد معمولاً خفیف است. داروهای ضد التهابی طبیعی مانند ایبوپروفن به طور معمول برای تسکین این دردها کفایت می‌کنند.

آیا همه لیزرها شبیه هم هستند؟

بیشتر لیزرهای مورد استفاده برای EVLA تقریبا یکسان هستند. برخی از انواع جدید آن‌ها ادعا می‌شود درد کمتری نسبت به لیزرهای مرسوم استاندارد دارند. اگرچه میزان دردی که اکثر بیماران در کار با لیزرهای استاندارد تجربه می‌کنند کم است و به راحتی تحمل می‌شود، اما به نظر می‌رسد در برخی از موارد، واقعا این درد بیشتر احساس می‌شود. لیزرهای جدید مورد بررسی کارآزمایی‌های بالینی گسترده مشابه قرار نگرفته اند و بنابراین به طور قطعی نمی‌دانیم که به خصوص در طولانی مدت موثر خواهند بود یا خیر؟

واریس پا با لیزر چگونه است

آیا نیاز به درمان‌های اضافی هم خواهم داشت؟

اگر هدف شما از درمان واریس پا با لیزر ، تنها رفع علائم آزاردهنده است، معمولا به درمان دیگری نیاز نخواهید داشت. با این حال، اکثر بیماران تمایل دارند ظاهر ورید‌های خود را بهبود بخشند و از این تعداد حدود 80٪ به درمان اضافی نیاز خواهند داشت. به طور معمول پس از درمان واریس پا با لیزر، کمتر بازگشت این بیماری مشاهده می شود اما به ندرت هم به طور کامل از بین می‌رود. درمان اضافی برای واریس پا با لیزر، می‌تواند شامل روش انسداد رگ با قلاب (Avulsion) یا اسکلروتراپی به کمک فوم شود. این درمان‌های اضافی را می‌توان همزمان EVLA یا اغلب پس از تاخیری 4-6 هفته‌ای انجام داد. اگر ورید‌های واریسی گسترده روی هر دو پا وجود داشته باشند، بعید است که بتوانید تمام درمان‌های اضافی را در زمان EVLA انجام دهید.

 بعد از تزریق محلول بی‌حسی موضعی در اطراف ورید‌ها، به منظور بی‌حس کردن آن ناحیه، روش Avulsion انجام می‌شود. برش‌های کوچکی روی رگ‌ها ایجاد می‌شود و با قلاب کروکت بسته می‌شوند. ممکن است برش‌های کوچک زیادی ایجاد شوند اما به راحتی، بدون بخیه و با حداقل زخم بهبود خواهند یافت.

درمان واریس با لیزر چه عوارضی دارد؟

وقوع عارضه‌ های خطرناک بعد از عمل واریس پا با لیزر بسیار نادر است.

ترومبوفلبیت: مبنای عملکرد درمان واریس با لیزر، گرم کردن دیواره ورید است و وقوع التهاب در دیواره ورید، در واقع نوعی واکنش اجتناب ناپذیر و آگاهانه از سوی بدن نسبت به این گرما خواهد بود. ممکن است احساس کنید ورید تحت درمانتان سفت و حساس شده باشد. رگ‌های واریسی که از ورید تحت درمان تغذیه می‌شوند نیز، ممکن است با تشکیل تعدادی لخته‌ خونی، سفت و کلوخه‌ای شوند. این لخته‌ها خطرناک نیستند و بدنتان طی چند هفته به طور طبیعی آن‌ها را جذب خواهد کرد.


آسیب عصبی: از آنجا که اعصاب ممکن است در مجاورت ورید‌ها قرار داشته باشند، ممکن است در اثر گرما یا در اثر Avulsion آسیب ببینند و تعداد کمی از بیماران متوجه لکه‌های کوچک بی‌حسی در پوست خود ‌شوند. این عوارض معمولا طی چند ماه برطرف می‌شوند.


سوختگی: اگرچه در عمل امکان سوختن پوست با لیزر وجود دارد اما خوشبختانه بسیار کم رخ می‌دهد.


ترومبوز ورید عمقی: DVT یک لخته خونی در رگ‌های عمقی پا و نوعی عارضه رایج در عمل‌های جراحی است و اگر لخته به سمت ریه‌ها برود، می‌تواند خطرآفرین شود. خطر ابتلا به DVT بعد از EVLA بسیار کم است اما مواردی هم گزارش شده اند.

کدام فرآیند درمانی برای من مناسب است؟

بسیاری از بیماران در مورد اینکه در کدام روش درمانی را انتخاب کنند سردرگم هستند. این اتفاق تعجب آور نیست، زیرا چندین گزینه پیش روی آن‌ها وجود دارد، از جمله، انجام ندادن هر گونه اقدام درمانی، جراحی و چندین روش درمانی جدید بدون نیاز به جراحی مانند اسکلروتراپی به کمک فوم، RFA (VNUS) و EVLA. انتخاب روش درمانی بیشتر به تجربه متخصص عروقی شما بستگی دارد. بعضی از جراحان هنوز فقط جراحی را انتخاب می‌کنند اما امروزه بیشتر آن‌ها حداقل یکی از گزینه‌های جدید درمانی را نیز ارائه می‌دهند. اگر از ظاهر بد ورید‌هایتان اذیت نمی‌شوید و علائم قابل توجهی در شما رخ نداده بهتر است هیچ گونه اقدام درمانی انجام ندهید. درمان بیشتر رگ‌های واریسی نیازی به اقدام پزشکی ندارد.

پوشیدن جوراب بلند گزینه خوبی برای کسانی است که علائم آزار دهنده در آن ها ظاهر می شود و در عین حال نگران ظاهر پاهای خود نیستند و مایلند تا آخر عمر جوراب بپوشند. به ندرت پیش می‌آید که عمل جراحی مورد نیاز باشد اما هنوز هم بعضی از بیماران، به ویژه کسانی که متمایل به بیهوشی عمومی هستند، کسانی که تزریقات را دوست ندارند و کسانی که رگ‌ های واریسی گسترده‌ای در هر دو پایشان دارند و می‌خواهند کل روند درمان‌ شان در یک جلسه انجام شود، جراحی را ترجیح می‌دهند. اگر می‌خواهید درمانتان قطعی باشد و در عین حال از جراحی و بیهوشی عمومی اجتناب کنید و به سرعت به فعالیت‌های عادی خود برگردید، باید یکی از روش‌های درمانی زیر را در نظر بگیرید.

وریدهای عنکبوتی

N.B. برای انجام اسکلروتراپی فومی، RFA و EVLA در اکثر بیماران، به حداقل دو جلسه درمانی نیاز است. انتظار داشته باشید که تا دیدن تأثیر کامل درمان، 8 هفته زمان بگذرد. قبل از تصمیم‌ گیری در مورد اینکه کدام روش درمانی برای شما مناسب است، به اطلاعات مربوط به گزینه‌های درمانی مختلف نگاه کنید و از متخصص قلب خود مشورت بگیرید.

اطلاعات ارائه شده برای حمایت از بیماران است، نه ارائه توصیه پزشکی شخصی.


دکتر مرعشی زاده متخصص قلب در تهران

موضوعات مرتبط

آیا این مطلب مفید بود؟ به اشتراک بگذارید

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 2 روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم

رزرو وقت ملاقات

پرسش از دکتر

تماس با مطب

مشاوره تلفنی

در این مقاله مطالعه می‌کنید:

نیاز به راهنمایی دارید؟ به سادگی سوالات خود را از دکتر بپرسید.
پرسش از دکتر